BOEK: Doel2020. Het gevecht om Doel en de polder (door Jan Creve)

€ 24,- overschrijving op rek. nr. BE 26 4186 0588 9129 van Doel2020, vermelding van je adres en "Bestelling boek Doel 2020"

 
 

Scheldewijding en Doelse Feesten

Zondag 21 augustus 2022

Op 21 augustus 2022 vindt in Doel opnieuw de Scheldewijding plaats. Die start vanaf 10u met een rommel- en brocantemarkt, een ambachtenmarkt en feestmarkt. De Scheldewijdingsmis vindt plaats om 11u. Aansluitend volgt de stoet naar de Schelde, de eigenlijke Scheldewijding en de Bootshow. De ganse dag door is er muziek en randanimatie.

Programma 46e Scheldewijding en Doelse Feesten op zondag 21 augustus 2022

  • Vanaf 10u: Diverse markten en activiteiten
  • Grote rommel en brocantemarkt in het centrum van het dorp.
  • Feestmarkt op de Engelse Steenweg
  • Oude ambachtenmarkt en demonstraties in de Hooghuisstraat
  • Infostands voor De Doolen (Engelse Steenweg)
  • Smeden aan het werk (Kerk)
  • Schapendrijven met honden (weide rechtover klooster Doel)
  • Estafette met huifkarren en Vlaamse boerenpaarden van aan het kruispunt Engelse Steenweg tot in het centrum.
  • Doorlopend rondleidingen in de kerk van Doel.
  • Gezellige terrassen: De Molen – Doel 5 – Watersportvereniging De Noord – De Doolen

Scheldewijding en stoet

11u: Scheldewijdingsmis in de kerk van Doel olv EH Patrick De Baets en EH Daniël Vande Velde. De mis wordt opgeluisterd door het Sint-Gregoriuskoor van Kieldrecht.
11u45: Vertrek aan de kerk van de stoet voorafgegaan door de FantEyfare naar de Schelde
12u: Traditionele Scheldewijding - Bootwijding en vlootshow in de getijdenhaven.

Vlaams Kampioenschap troswerpen. Diegene die van de grootste afstand met de tros de bolder treft is kampioen. De competitie gaat door op de dijk van Doel. Inschrijven kost &eur;3 per persoon.

Muziek

Muziek op diverse locaties. Groot podium op De Doolen. Optredens met de Sjores Ambraas Band (Hulst) Duo Rodriguez Franceschini, Trikosis en Never mind Nessy
Wie graag wil meewerken kan zich aanmelden via medewerkers@doelsefeesten.be



Persmededeling Doel 2020, 10 augustus 2022

46e Scheldewijding in Doel op zondag 21 augustus in geest van optimisme

Zondag 21 augustus vindt in Doel de 46e editie plaats van de Scheldewijding en de Doelse Feesten. Het evenement dat indertijd in het leven werd geroepen als protest tegen de mogelijke verdwijning van het dorp baadt dit jaar in een sfeer van ongezien optimisme. Dat is mede te wijten aan het 'Verbond voor Toekomst', het akkoord dat enkele maanden geleden werd gesloten tussen de actiegroepen voor het behoud van Doel, de Vlaamse Regering en alle betrokken overheden en de Antwerpse haven. Daarmee werd beslist dat het Scheldedorp en het ommeland behouden blijven en een nieuwe toekomst krijgen. Die beslissing vertaalt zich in een bijzonder gestoffeerd en optimistisch programma voor deze editie van de Scheldewijding en Doelse Feesten.



150 standhouders verwelkomen de bezoekers op een rommel- en brocantemarkt, ambachtenmarkt en feestmarkt. Meer dan 100 medewerkes staan klaar om van de dag opnieuw een succes te maken.

Om 11u vindt de Scheldewijdingsmis plaats met aansluitend de stoet, de eigenlijke Scheldewijding en de vlootshow. Er zijn tentoonstellingen, rondleidingen in de kerk, demonstraties en wedstrijden. Vanaf 's middags valt er op verschillende locaties heel wat (kwaliteits)muziek te beluisteren met optredens van groepen uit binnen- en buitenland. Gezellige terrassen zorgen voor de nodige verpozing. Volledig programma vindt u in bijlage.

Doel mag er dan nog bijliggen als een door oorlog gehavend dorp, we weten dat dit dorp vanaf nu weer wordt opgebouwd. Dat is voor al wie Doel een warm hart toedraagt héél bijzonder nieuws.



Persmededeling Doel 2020, 16 juli 2022

Gemeente Beveren verzwijgt belangrijke details en zet zichzelf klem met een afgekeurd plan over de molen van Doel

Zowel de Erfgoedgemeenschap Doel&Polder als de vzw Molenzorg Vlaanderen zijn een beroepsprocedure gestart tegen de gemeente Beveren omwille van de afbraak- en nieuwbouwplannen voor de brasserie van de molen van Doel. Die actie is minder verbazend dan het lijkt. De gemeente Beveren negeerde voorbij maanden zowat alle adviezen en waarschuwingen mbt haar plannen. Daarmee liggen die – zo goed als zeker - bij voorbaat in de vuilbak.

De plannen voor renovatie gaan terug tot 2020. Er waren zorgen over de toestand van het gebouw en daarom werd een ingenieursbureau onder de arm genomen.

Ingenieursbureau ABT liet op 9 juli 2020 aan de gemeente Beveren het volgende weten:

"Voor het hoofdgebouw van de brasserie en de molen ziet ABT geen reden tot maatregelen. Deze bevinden zich in de stabiele zone van de dijk en er zijn geen grote restzettingen meer te verwachten. Aanbevolen wordt om het hoofdgebouw en de molen 5 jaar lang te monitoren middels meetstickers welke halfjaarlijks ten opzichte van TAW ingemeten worden, zodat het restrisico definitief weggeschreven kan worden."

"Gelet op het aangetroffen schadebeeld en de bevindingen van de stabiliteitsanalyse adviseert ABT of om de belasting op het talud te reduceren, of om het talud te versterken:

  • Volledig amoveren van de aanbouw en nieuwbouw op een paalfundering. Dit levert kwalitatief het beste resultaat, maar heeft ook grote impact voor de uitbaters van de brasserie.
  • Indrukken van een damwandscherm voor de brasserie langs met een SilentPiler. Deze variant heeft minimale gevolgen voor de bedrijfsvoering van de brasserie en is een beproefde methode om de taludstabiliteit te vergroten."

Het ingenieursbureau gaf ook een concrete raming van de kosten om de problemen op te lossen. Raming optie 1: afbraak en nieuwbouw bijgebouwen € 261.250,00. Raming optie 2: damwand en herstel schade aan constructie bijgebouwen € 84.150,00.

De bevindingen van het ingenieursbureau werden flagrant genegeerd en het college ging voor een prestigieus project waarbij het belangrijkste element in de opdracht aan het architectenbureau was: uitzicht over de Scheldedijk.

Op de gemeenteraad van maart 2022 werd de gunning voor het project geagendeerd én goedgekeurd door de meerderheid zonder dat er ook maar één document m.b.t. de plannen aanwezig was. Pas na aandringen van de fractie van Beveren 2020 kregen de gemeenteraadsleden (na de goedkeuring dus) simulaties en plannen doorgestuurd. Maar niet het volledige dossier. Niet de adviezen. Het duurde uiteindelijk tot mei vooraleer alle documenten werden toegestuurd. Daaruit bleek niet alleen dat de brasserie perfect te renoveren is voor een minimaal bedrag (zie nota ingenieursbureau ABT) maar ook, dat er een negatief advies is voor de gemeenteplannen door het Agentschap Onroerend Erfgoed! Dat advies dateert van 20 januari 2022. Vanaf dat moment wist het gemeentebestuur dat deze plannen ONMOGELIJK kunnen gerealiseerd worden.

Op basis van die documenten werd het punt door Beveren 2020 opnieuw geagendeerd op de gemeenteraad van mei 2022. Te herbekijken via https://beveren.notubiz.be/vergadering/928443/%2031-05-2022 Vanaf 3u58 tot 4u10.

Maar alle argumenten werden door het college genegeerd. Het college van burgemeester en schepenen had zich toen al zelf (op 2 mei 2022) een bouwvergunning toegekend. Het is tegen die bouwvergunning dat nu beroep is ingediend bij de Raad voor Vergunningsbetwistingen (RvVB). De kans dat de gemeente haar zelf toegekende bouwvergunning krijgt is zo goed als nul (0).

De huidige bewering van de gemeente Beveren dat zij "aanvankelijk het gebouw wilde renoveren maar dat de kosten zo hoog dreigden op te lopen dat er uiteindelijk is gekozen voor een nieuwbouw", dat klopt aantoonbaar niet. De gemeente Beveren heeft alle alternatieven aan de kant geschoven en heeft zonder enig overleg - een week na de ondertekening van het Toekomstverbond nota bene – gekozen voor een project met geen enkele zin voor maat. En dat bovendien botst met de regelgeving van onroerend erfgoed.

Het is duidelijk dat de gemeente Beveren haar huiswerk opnieuw moet doen. Dat kan het best door de bestaande vergunning onmiddellijk in te trekken en door te kiezen voor een bescheiden renovatie (zie hiervoor). Dan moet de brasserie van de molen ook niet voor jaren dicht. In haar argumentatie stelt het gemeentebestuur van Beveren dat het "nu Doel terug op de kaart staat een versnelling hoger wil schakelen om de monumenten van verval te redden." Dat klinkt niet echt geloofwaardig. Doel 2020 dringt er op aan dat de gemeente voor wat Doel betreft eindelijk eens in overleg gaat met de actoren op het terrein in plaats van steeds te kiezen voor het conflictmodel. Dat dat tot niets leidt wordt bij deze weeral eens bewezen.



Persmededeling Doel 2020, 20 juni 2022

Plannen voor technofestival in Doel komen voor de rechtbank

Ondanks de ophef rond de komst van een technofestival naar Doel ging vorige week de ticketverkoop gewoon van start. De organisatoren en de gemeente Beveren willen dat de bewoners en de verenigingen van Doel aan tafel gaan zitten om te onderhandelen over het praktisch verloop van het techno-festival. Maar voor de bewoners en de lokale verenigingen is de maat vol. Die vinden het onaanvaardbaar dat de organisatoren en de gemeente Beveren het festival hoe-dan-ook willen doorzetten tegen de wil van al wie nauw betrokken is bij wat in het Scheldedorp gebeurt. Intussen kregen Klub Dramatik en Paradise City een ingebrekestelling in hun bus. De volgende stap is een dagvaarding. Daarmee willen bewoners en verenigingen het festival laten verbieden door de rechtbank.

De organisatoren en de gemeente Beveren dringen er nog altijd op aan dat de bewoners en de verenigingen van Doel in overleg gaan om het technofestival "een kans te geven". Maar voor bewoners en verenigingen is de maat vol. Aan overleg en communicatie was er trouwens geen gebrek. Vanaf de lente van 2021 waren er verschillende gesprekken en overlegrondes tussen de organisatoren, bewoners en de bewonersvereniging Doel 2020. De conclusie was dat de organisatie van dit soort festival in de historische dorpskom van Doel geen meerwaarde betekent voor de bewoners en het dorp, heel wat risico's meebrengt en voor imagoschade dreigt te zorgen waardoor opnieuw meer ongenode (nachtelijke) gasten de weg vinden naar het dorp. Dat werd ook zo gecommuniceerd aan de organisatoren en het college van burgemeester en schepenen in Beveren. Maar ondanks het feit dat de organisatoren bij voorbaat lieten weten "dat het festival enkel kan plaatsvinden als alle partijen hiermee akkoord gaan", ging de organisatie toch door. Daarvoor kregen de organisatoren uiteindelijk gehoor bij het college van Beveren dat hierover op géén enkel moment in overleg ging met de plaatselijke verenigingen. In maart 2022 organiseerde de gemeente Beveren – niet in Doel maar in het naburige Prosperpolder - nog maar eens een voorstelling door de organisatie maar behalve de bevoegde schepen en de 7 organisatoren waren er slechts 4 bewoners aanwezig. De verenigingen waren op die bijeenkomst niet uitgenodigd. Vervolgens kwam er in afspraak met de bevoegde schepen de week nadien in Doel zélf nog eens een breed overleg met bewoners en verenigingen. Maar met het (ongewenste) resultaat van dat overleg en met het schriftelijk bezwaar van bewoners en lokale verenigingen aan het college werd op geen enkele manier rekening gehouden. Het valt moeilijk voor te stellen dat deze aanpak ergens in een andere deelgemeente van Beveren-Waas kans zou maken. Het valt moeilijk voor te stellen dat ergens anders in een historische dorpskern in Vlaanderen dit soort festival een goedkeuring zou kunnen krijgen van het college van burgemeester en schepenen.

Het zogenaamde 'Festival Doel' is een puur commercieel project. Het maakt omwille van commerciële doeleinden misbruik van de naam Doel. Het heeft geen enkele voeling met het dorp of de verenigingen die er afgelopen jaren in bijzonder moeilijke omstandigheden actief waren. Het initiatief staat ook haaks op de traditie van toegankelijke, kleinschalige en gezinsvriendelijke activiteiten die intussen zo kenmerkend zijn voor het Scheldedorp. Dat alle communicatie en promotie ééntalig in het Engels verlopen getuigt evenmin van veel respect naar de bewoners en omgeving toe.

Gezien de houding van de gemeente Beveren rest momenteel geen andere mogelijkheid meer dan de zaak voor de rechtbank te brengen. Al de betrokkenen van Klub Dramatik en Paradise City werden intussen hoofdelijk in gebreke gesteld. De volgende stap is een dagvaarding voor de rechtbank. Daarmee is de kans groot dat al wie tickets koopt, zijn centen kwijt is.



Persmededeling Doel 2020, 12 juni 2022

Kan technofestival in Doel nog doorgaan?

Plannen voor komen steeds meer onder druk

Vorige week maakten bewoners en verenigingen uit Doel hun bezwaren tegenover de mogelijke komst van een technofestival in Doel nog eens schriftelijk kenbaar aan het college van burgemeester en schepenen van Beveren. Dat schrijven kwam er nadat het college een positief advies had gegeven voor de komst van een technofestival. Daarbij werd vermeld dat er bij de bewoners "geen noemenswaardige bezwaren zijn". De brief voor het college werd ondertekend door een overgrote meerderheid van de bewoners in Doel maar ook door booteigenaars uit de jachthaven en àlle actieve verenigingen uit Doel. Ook in het college blijkt er geen eenstemmigheid met de plannen van de organisatoren. Burgemeester Marc Van de Vijver wil al zeker geen camping en verzet zich tegen het schenken van sterke drank. De burgemeester liet ook weten dat zonder een sluitend mobiliteitsplan het festival gewoon niet doorgaat. Voor bewoners en verenigingen is het festival met 5000 feestvierders per dag sowieso een brug te ver. Daar wil men het event desnoods laten verbieden met een gerechtelijke tussenkomst.

De plannen voor het festival zijn al meer dan een jaar oud. Eerst klopten de organisatoren aan bij bewoners en actiecomité Doel 2020 maar die lieten al snel weten dat volgens hen een techno-festival niet thuishoort in de historische dorpskern van Doel. Dat werd ook zo gecommuniceerd aan het college van Beveren. Desondanks kregen de organisatoren een principiële toestemming van de gemeente Beveren. Nochtans hadden de organisatoren eerder te kennen gegeven "dat het festival enkel kan plaatsvinden als alle partijen hiermee akkoord gaan." Is het ook zo als dusdanig voorgesteld aan het college? In de collegenota met de principiële toestemming wordt uitdrukkelijk vermeld dat er "geen noemenswaardige bezwaren bij de bewoners" zijn. Maar dat klopt dus aantoonbaar niet.

Intussen werd meegedeeld dat de camping, voorzien voor naar schatting 1200 festivalgangers, niet mag doorgaan van het college. Hoe de duizenden festivalgangers op zaterdagnacht dan wel veilig buiten Doel kunnen geleid worden om de dag erop opnieuw te kunnen terugkeren (de dorpskern van Doel ligt geïsoleerd en heeft geen openbaar vervoer) is onbekend. Bovendien dreigt met voorziene parkeergelegenheid voor 1500(!) auto's langs de Engelse Steenweg (de enige toegangsweg naar Doel) een echte mobilteitsknoop gedurende het ganse weekeinde.

Bewoners vrezen niet alleen allerhande vormen van overlast en verkeerschaos, ze zien ook belangrijke veiligheidsrisico's. Nu al kan de politie Waaslandzone-Noord met moeite instaan voor de veilgheid tijdens drukke weekeinddagen in Doel. Hoe moet dat dan met bijkomend een techno-dancefestval met 5000 deelnemers per dag? De festivals van de organisatoren hebben bovendien geen al te beste reputatie met betrekking tot druggebruik. Op een schriftelijke vraag van de onafhankelijke lijst Beveren 2020 "hoeveel manuren politie" de burgemeester voorziet om de veiligheid te garanderen kwam nog geen antwoord.

In Doel werd voorbije jaren vooral ingezet op kleinschalige, familiale evementen, geworteld in of aansluitend bij de mensen die er wonen of actief zijn. Bij het recent gesloten akkoord 'Verbond van de Toekomst' wordt sterk ingezet op het behoud van het kleinschalige en het karakteristieke van de historische dorpskern. Dat lijkt moeilijk samen te gaan met een grootschalig technofestival van en voor buitenstaanders en dat bovendien enkel geïnteresseerd is in het decor van graffiti en de gevandaliseerde gevels van het dorp.



Dat het festival nog altijd wordt aangekondigd, nadat er een duidelijk afwijzing kwam van de bewoners en de verenigingen kan ter plaatse op weinig begrip rekenen. Evenmin als het gebruik van de naam 'Doel' voor een festival dat in Doel niemand wil. Voor Doel 2020 getuigt het van een verregaand gebrek aan respect. Bewoners vrezen met de aankondiging van een technofestival ook imagoschade. Door Doel op deze manier als 'feestplek' te lanceren in plaats van als historisch waardevol dorp dreigt opnieuw een toename van ongenode nachtelijke gasten en toenemend vandalisme.



Persmededeling Doel 2020, 31 maart 2022

Bewoners en verenigingen willen geen dancefestival in historisch centrum van Doel

Bewoners en verenigingen in Doel zijn niet opgezet met de plannen van Paradise City Festival en Klub Dramatik om in september een zogenaamd Doel-festival te organiseren. Volgens de communicatie betreft het een 'kleinschalig festival'. In werkelijkheid gaat het om een dancefestival met 5000 betalende deelnemers en mogelijk nog een pak meer buiten het zogezegde 'festivalterrein'. De organisatoren willen dit festival bovendien laten doorgaan in het historische centrum van Doel.

Eind vorig jaar, toen de eerste plannen opdoken lieten de bewoners en de plaatselijke verenigingen aan het college van burgemeester en schepenen al weten dat een festival met duizenden deelnemers niet thuishoort in een kwetsbaar dorp als Doel. Alle verenigingen wezen het opzet af. Dat zijn de Watersportverening de Noord die nog altijd meer dan 100 leden telt, het Scheldewijdinscomité, de Kerkfabriek van Doel, de vzw de Maakschappij, de Erfgoedgemeenschap, Doel 2020 en gemeenschapshuis De Doolen.

Het college van burgemeester van schepenen van Beveren organiseerde twee weken geleden nog een info-avond voor de bewoners om (zogezegd) hun mening te vragen. Daarna volgde nog een bevraging bij de niet-aanwezige bewoners. Het antwoord was eenduidig: noch bewoners, noch verenigingen, zien dit festival zitten. Wat de organisatie 'kleinschalig' noemt betreft 5000 deelnemers. Daarvan komen er naar schatting 1500 met de wagen. Volgens het plan van de organisatoren kunnen die parkeren op de Engelse Steenweg... Bewoners vrezen niet alleen (geluids)overlast en verkeerschaos. Ze zien ook belangrijke veiligheidsrisico's. Nu al kan de politie Waaslandzone-Noord met moeite instaan voor de veilgheid tijdens drukke weekeinddagen in Doel. Hoe zou dat dan moeten gebeuren met een bijkomend dancefestval van minimum 5000 fuifnummers? De festivals van de organisatoren hebben bovendien geen al te beste reputatie met betrekking tot druggebruik.

Het festival is een initiatief van professionals, professionals met een duidelijk verdienmodel voor ogen. Het historische dorp Doel beschouwen ze daarbij als een interessant decor. De belofte om (op termijn!) zgz. te investeren in Doel lijkt vooral een gemakkelijk verkooppraatje. In die zin staat het initiatief haaks op de traditie die Doel al meer dan 20 jaar kenmerkt: kleinschalige, familiale evementen, geworteld in of aansluitend bij de gemeenschap en het historische dorp. Met een dancefestival wordt de beeldvorming van een Doel als feestplek waar alles kan verder versterkt. Laat dat nu hetgene zijn waar alle betrokkenen juist vanaf willen.

Dat het festival nu wordt aangekondigd, net nadat er een duidelijk afwijzing kwam van de bewoners en de verenigingen getuigt van een stuitend gebrek aan respect voor wat leeft in Doel. Het idee om van het festival een jaarlijks weerkerend gebeuren maken valt ook niet te rijmen met de herwaarderingsplannen van het oude centrum in het Scheldedorp die net gisteren werden bekendgemaakt. Het is de beste illustratie van het feit dat dit festival niet thuishoort in Doel.

Doel heeft in eerste instantie rust nodig. Langzaamheid. En (veel) overleg met betrekking tot zijn mogelijke toekomst. Wie dat niet begrijpt snapt er niets van, heeft zich laten bedonderen of heeft de teksten van het 'Verbond voor de Toekomst' niet goed gelezen. Doel 2020 zal er alleszins – samen met de bewoners en de verenigingen van Doel – en geheel in overeenstemming met de principes van het 'Verbond', alles aan doen om er voor te zorgen dat dit evenement niet plaatsvindt in Doel.



Persmededeling Doel 2020, 30 maart 2022

Doel 2020 en het Verbond voor de Toekomst

Vandaag werd door alle betrokken partijen het zogenaamde 'Verbond voor de Toekomst' voorgesteld'. Dat komt er nadat de Vlaamse Regering in 2021 het dossier in handen gaf van Matthias Diependaele. Kort nadien werd Freddy Aerts aangesteld om te starten met een bemiddelingsopdracht tussen alle betrokken partijen. Samen met Maarten Goris onderhandelde hij voorbije maanden met al de betrokken partijen. Dat heeft geleid tot het Verbond dat vandaag op tafel ligt.

Doel 2020 startte zijn actie in 1997. Het Verbond komt er uitgerekend 25 jaar na de start van die actie. Doel 2020 is tevreden dat er eindelijk een einde komt aan de jarenlange confrontaties en er nu kan gewerkt worden aan een positief project voor Doel, de gehuchten en de polders.

In het Verbond gaan alle betrokken partijen akkoord met:

  • het behoud van Doel als dorp met bijzondere 'esthetische, culturele en historische waarde'.
  • bewoning in Doel.
  • de ontwikkeling van een nieuw - in omvang beperkt - containerdok ten zuiden van Doel.
  • de aanleg van de nodige natuurcompensaties.
  • de aanleg en/of versterking van buffers tussen het havengebied en de polderdorpen.
  • het behoud van al de gehuchten in het ruime poldergebied.
  • het behoud van de verspreide bewoning in het poldergebied.
  • respect voor de leefbaarheid van de dorpen en gehuchten.
  • harde garanties voor de landbouwers in de streek.
  • waardering van het erfgoed in Doel en het ruime poldergebied en de opmaak van een plan van aanpak voor erfgoed.
  • het voorzien van de nodige mobiliteitsinfrastructuur in functie van de leefbaarheid van de regio.

Containerdok

Doel 2020 heeft zich nooit gekant tegen de haven maar we zijn wel van mening dat er limieten zijn aan de ongebreidelde, economische groei en de draagkracht van de omgeving zijn grenzen heeft.

Doel 2020 juicht de komst van een extra containerdok niet toe. We beschouwen het wel als een aanvaardbaar compromis. Met de eerdere plannen van het Saeftinghedok (dat meer dan 4 km landinwaarts zou komen) zou 7x zoveel poldergebied ingenomen worden en zou meer dan het dubbele aan trafiek en dus bijkomend vrachtverkeer gegenereerd worden. Niet alleen Doel maar ook al de gehuchten en de verspreide bewoning moesten in dat scenario verdwijnen. Met de huidige havenuitbreiding wordt gekozen voor inbreiding en zuinig(er) ruimtegebruik. De regio wordt maximaal ontzien. Met zo een compromis kunnen we leven.

Natuur

Het luik voor de natuurcompensaties vormt een belangrijk onderdeel van het akkoord. Met betrekking tot de natuurcompensaties voor ECA hadden we liever gezien dat er geen extra robuuste natuur zou bijkomen die het historisch landschap aantast en waarvoor landbouw moeten wijken. Anderzijds zijn er hierdoor wel harde garanties gekomen voor de landbouwers in de streek die daarmee opnieuw een toekomst krijgen.

De andere natuurcompensatiemaatregelen vormen vooral een kader waarbinnen principes voor de ontwikkeling zijn vastgelegd. Dat dient te gebeuren met respect voor landbouw, bewoning, erfgoed. De concrete uitvoering zal ongetwijfeld nog veel overleg vergen. Maar alle betrokkenen onderschrijven dat ze kiezen voor overleg ipv voor het conflictmodel. Daar heeft iedereen alleen maar bij te winnen.

Historiek van de strijd om Doel en de polder

Nadat de eerste havenplannen bekend werden, werd in 1968 een bouwstop afgekondigd voor de dorpskernen van Doel en Kallo, en het ganse poldergebied rond Doel, Kallo, Kieldrecht en Verrebroek. Met de crisis van 1973 kwam een einde aan de economische hoogtijdagen en de havenontwikkeling op Linkeroever viel zo goed als stil. Omwille van massaal protest werd met de vastelling van het gewestplan in 1978 besloten om Doel en Kallo te behouden. Er werd een grens getrokken (de zogenaamde 'lijn De Bondt') die de havenuitbreiding beperkte tot wat vandaag de Waaslandhaven is.

In 1998 besliste de Vlaamse Regering dat er vlak naast Doel een nieuw containergetijjdendok zou komen: het Deurganckdok. In een moeite werd beslist om Doel te laten verdwijnen, niet voor het Deurganckdok maar voor het geval er ooit nog zou gedacht worden aan een nieuw containerdok.

In 2000 draaide een nieuwe Vlaamse Regering haar vroegere beslissing deels terug: Doel diende enkel te verdwijnen indien effectief zou beslist worden dat het volgende dok, het Saeftinghedok, er zou komen. Intussen werden de eigenaars onder druk gezet om hun woning te verkopen. Wie het dorp verliet kreeg een premie. Doel liep langzaam leeg. Vanaf 2006 begon men met woningen af te breken. Er volgden ook uitzettingen. In 2009 maakte de rechtbank een einde aan de afbraken. Ze bleken in strijd met de wet. Doel evolueerde tot een verkrot dorp met nog enkele tientallen inwoners die zwaar te lijden lijden kregen onder allerlei vormen van vandalisme en intimidatie.

In 2013 werd het plan voor het Saeftinghedok goedgekeurd. Niet alleen Doel maar ook alle gehuchten in de polder - Ouden Doel, Rapenburg, Saftingen, delen van Oud en Nieuw Arenberg - zouden verdwijnen. Ditmaal niet enkel voor havenuitbreiding. De helft van het gebied zou natuurcompensatie voor de havenuitbreiding worden.

De plannen werden in 2016/2017 vernietigd door de Raad van State. Daarmee waren haven en overheid terug naar af. Uiteindelijk werd vanaf dan gekozen voor overleg met Doel 2020 e.a. middels een 'complex project extra containercapaciteit Antwerpen (ECA)'. Dit resulteerde in 2018 in een alternatief waarbij de haven een nieuwe containerterminal kon aanleggen gecombineerd met haveninbreiding, en waarbij Doel en de polders behouden konden blijven. Toenmalig minister Weyts sloot daarop een akkoord met Doel 2020. De beperkte havenuitbreiding werd aanvaard en in ruil bleven Doel en de polders behouden.

Het akkoord werd echter niet uitgevoerd. Terwijl de havenplannen in een rotvaart werden opgemaakt, veranderde er niks in Doel en de polders. Bovendien verzette de Antwerpse haven zich tegen het behoud van Doel als woondorp. Ook de natuurcompensatieplannen bleven ongewijzigd en hielden het verdwijnen van gehuchten en historisch polderlandschap in.

Omdat er geen uitvoering werd gegeven aan het akkoord van 2018, stapten verschillende partijen in 2020 opnieuw naar de Raad van State tegen de ECA-plannen. Toen de auditeur bij de Raad van State adviseerde om de ECA-plannen te vernietigen werden nieuwe onderhandelingen gestart.

Toekomst

Het verbond is een tekst van principes en afspraken waarin we ons kunnen vinden. Nu komt het er vooral op aan uitvoering te geven aan die tekst. We hopen dat vandaag de dag is waarop we de bladzijden van conflict en onbegrip kunnen omslaan, en samenwerken om wat in het Verbond staat tot een goed einde te brengen. Met wederzijds respect en begrip.

Wat de toekomst van Doel betreft. Doel zal nooit meer het dorp worden van weleer. Maar het zal worden wat wij ervan maken. Doel heeft alles om opnieuw een bijzondere plek te worden. We vergeten niet de wondes die zijn geslagen in het verleden, maar vandaag kijken we vooruit. En we zijn ervan overtuigd: een mooie toekomst voor dit gehavend dorp en het omliggende polderland.



Persmededeling Doel 2020, 18 december 2021

Toekomst Doel krijgt vorm met aanplant voedselbos

Met de aanplant van voedselbos Doel willen bewoners van Doel de de toekomst concreet vorm geven. De grootschalige plantactie half december bracht een vijftigtal vrijwilligers op de been. In totaal werden meer dan 100 bomen en 200 struiken geplant.

De plannen lagen al een tijd op tafel en werden ook recent besproken op de Werkgroep Doel die begin deze maand weer voor het eerst - sedert lang - bij elkaar kwam. Afgelopen zondag kwam het ook tot concrete actie.

Locatie voor het voedselbos is het voormalige voetbalveld van de vroegere club New Saeftinghe, dat al heel wat jaren in onbruik is. De plaatsing door de MLSO van een zwaluwpaal, midden van het sportterrein, maakte een verder gebruik als sportterrein ook onmogelijk. Het voetbalveld kwam recent onder het beheer van gemeenschapshuis De Doolen in Doel. In overleg met bewoners werd gekozen om het om te vormen tot een voedselbos. Eerder kregen er al 400 struikjes een plek, om een haag te vormen over de lengte van het terrein. Nu kwamen daar nog eens meer dan 100 bomen en 200 struiken bij die de kern zullen vormen van het toekomstige voedselbos. Naast de bewoners uit Doel kwamen ook enkele tientallen vrijwilligers uit de ruime omgeving een handje toesteken.

Met de aanplant van een voedselbos in Doel willen de initiatiefnemers zich alvast inschrijven in een duurzaam toekomstperspectief voor het dorp. Sinds 2018 is er een princiepsakkoord over het voortbestaan van het Scheldedorp, maar van concrete initiatieven was er vooralsnog weinig sprake. Vorige maand nog gaf vzw De Maakschappij, met de verhuis van schoolschip Ortelius naar Doel voor restauratie, een gelijkaardig signaal.



De opstart van een voedselbos sluit aan bij de plannen die door team OMGEVING, RE-ST, Arcadis en UA werden uitgewerkt in opdracht van de werkgroep Toekomstvisie Doel en onder impuls van de Vlaamse Regering. Het voedselbos in Doel zal op termijn een duurzaam ecosysteem vormen, gebaseerd op de opbouw van een natuurlijk bos. Biodiversiteit staat er centraal en er wordt in verschillende lagen gewerkt. De focus ligt op inheemse en vruchtdragende soorten zoals bessenstruiken, notenbomen, appel- kers- en perelaars, maar ook een aantal meer exotische struiken kregen er een plek.



Persmededeling EGD&P, 15 december 2021

Doel op shortlist van The 7 Most Endangered Programme 2022

Het dorp Doel met omliggend cultuurlandschap staat op de shortlist van 'The 7 Most Endangered Programme 2022' van Europa Nostra, samen met 11 andere bedreigde erfgoedsites van Zweden tot Oekraïne. Doel werd geselecteerd uit honderden inzendingen. Het internationaal adviespanel spreekt over "erfgoed in de breedste zin van het woord dat moet worden beschermd tegen de behoeften van grootschalige industriële ontwikkelingen" en waarvoor "in de nabije toekomst duurzaamheids- en milieukeuzes moeten worden gemaakt".



Het volledige verslag vindt u in bijlage met info over de andere genomineerde sites, de verdere procedure, en uitgebreid foto- en videomateriaal. O.m. over Doel en zijn omgeving.

Het '7 Most Endangered Programme' van Europa Nostra

Het 7 Most Endangered-programma werd in januari 2013 gelanceerd door Europa Nostra met het European Investment Bank Institute als oprichtende partner en de Development Bank van de Raad van Europa als geassocieerde partner. The 7 Most Endangered wordt ondersteund door het Creative Europe-programma van de Europese Unie, als onderdeel van Europa Nostra's netwerkproject 'Sharing Heritage - Sharing Values'. Het 7 Most Endangered-programma identificeert bedreigde monumenten en locaties in Europa en mobiliseert publieke en private partners op lokaal, nationaal en Europees niveau om een levensvatbare toekomst voor die locaties te vinden. De 12 meest bedreigde sites zijn door een internationaal adviespanel op de shortlist geplaatst. Dit panel bestaat uit experts in geschiedenis, archeologie, architectuur, conservering, projectanalyse en financiën.

Voorgedragen door de Nederlandse erfgoedvereniging Heemschut

In oktober had Heemschut – de grootste erfgoedvereniging van Nederland - Doel voorgedragen als meest bedreigd erfgoed van Europa. Dat een Nederlands lid van Europa Nostra een plek nomineerde in Vlaanderen is hoogst opmerkelijk en eigenlijk ongezien. Heemschut wilde haar solidariteit tonen, te meer daar Doel niet alleen voor Vlaanderen grote erfgoedwaarde heeft, maar ook voor Nederland. De aanleg van de polder en het dorp Doel is gerealiseerd met Nederlandse knowhow. Eeuwenlang was het dorp deels protestants, deels katholiek, door de inbreng uit Nederland. De Bond Heemschut bestaat sinds 1911 en zet zich al meer dan 100 jaar onafgebroken in voor het behoud van cultureel erfgoed. De erfgoedvereniging zet zich met zijn ruim 5000 leden in voor de bescherming van waardevolle objecten en gebieden. Dat werk gebeurt met de inzet van vrijwilligers.

't Eylandt den Doel

't Eylandt den Doel is een eeuwenoud erfgoedlandschap in de polder aan de oever van de Schelde, ten noorden van de Antwerpse haven. De uitdijende haven bedreigt vanaf de jaren zeventig het dorp en het omliggende polderlandschap.

Het zeventiende-eeuwse landschapspatroon van dorp en polder is een van de eerste manifestaties van het rasterpatroon, een ontwerp uit de Lage Landen dat zelfs New York bereikte. De Beemster in Noord-Holland is onder meer hiervoor uitgeroepen tot werelderfgoed. Nergens is de ontwikkeling van het landschap van de Lage Landen beter te zien dan in Doel. Het bijna ongerept oerlandschap van het Verdronken Land van Saeftinghe ligt naast een polderlandschap met middeleeuwse, zeventiende-eeuwse, achttiende-eeuwse en moderne elementen, dat op zijn beurt grenst aan een hightech, eenentwintigste-eeuws havenlandschap. In het dorp staat één van de enige stenen molens op een zeedijk in de Lage Landen. De dijkensequentie van Doel is uniek: nergens ter wereld liggen dijken uit zoveel eeuwen zo dicht bij elkaar, van de zestiende-eeuwse Zoetenberm tot de eenentwintigste-eeuwse Sigmadijk. Historische boerderijen, schuren en landarbeidershuisjes en een zeventiende-eeuws huis van plaisance tonen de ontwikkeling van het polderkapitalisme in de zeventiende eeuw.

Doel is nog altijd een unieke plek, gelegen op de grens van Nederland en Vlaanderen, van haven en polder. Een plek met een rijke geschiedenis, met tal van potenties voor de lokale gemeenschap, de haven en de vele belangstellenden uit binnen- en buitenland die er dagelijks op bezoek komen. Om die unieke plek niet verloren te laten gaan moet er NU gehandeld worden. Dat is vanaf nu ook een internationale boodschap.

Meer info:



Persmededeling Doel 2020, 20 november 2021

Historisch schip Ortelius betekent ommekeer voor Doel

Afgelopen nacht is het historische schip Ortelius met een speciaal transport naar Doel gebracht. Deze morgen werd het door twee gigantische mamoetkranen op zijn (voorlopige) definitieve plaats getakeld in de Camermanstraat, in het centrum van Doel, vlakbij Atelier De Nijs. Daar zal het schip de komende jaren gerestaureerd worden door de vzw de Maakschappij. Voor Doel 2020 is de verhuis – die heel wat voeten in de aarde had – onmiskenbaar een merkpunt. Het illustreert dat niemand nog twijfelt aan een nieuwe toekomst voor Doel. Én dat er veel mogelijk is in historische dorp.

Historisch

Het historische schoolschip Ortelius dateert uit 1898. Het wa seen oud vrachtschip en deed vervolgens dienst als schoolschip voor kinderen uit het lager onderwijs in Antwerpen. Het is ongeveer 20 jaar uit de vaart. Sedert 2019 stond dit stuk varend erfgoed te koop en in de lente van 2020 keurde het college van burgemeester en schepenen van Antwerpen de verkoop goed aan de vzw 'De Maakschappij' in Doel. Omdat het varend erfgoed betreft waren er strikte voorwaarden verbonden aan de verkoop. Pieter Ghysels verbonden aan de vzw de Maakschappij en Atelier De Nijs in Doel, kon daaraan beantwoorden.

Weerwerk

Toen de vzw voor de restauratie de (tijdelijke) beschikking vroeg over een braakliggend terrein in Doel stuitte dat aanvankelijk op heel wat weerwerk bij de verschillende overheden. Het heette dat men "geen precedenten wilde scheppen". Of men verwees naar de toekomststudie voor Doel die... opgeschort was. In januari van 2021 klaagden de vzw en Doel 2020 de aanhoudende obstructie aan. Eind februari liet de vzw aan de bevoegde minister weten dat het schip sowieso naar Doel zou komen. Desnoods zou het op de kade zelf gerestaureerd worden.



Minister Diependaele

Begin maart 2021 kwam er dan eindelijk groen licht. Dat werd toen zowel rechtstreeks aan de vzw gecommuniceerd, als aan bewonersvereniging Doel 2020. Sindsdien veranderde de toon ten aanzien van het project en werd door alle betrokkenen (germeente – kabinet Diependaele – MLSO) meegewerkt aan een constructieve oplossing. Het resultaat is dat dit historische schip vannacht aankwam in Doel en deze morgen een (voorlopig) vaste stek kreeg in het dorp. De plaatsing moest doorgaan in aanwezigheid van minister van Erfgoed, Matthias Diependaele (N-VA), maar die moest finaal afzeggen wegens quarantaine. Zijn kabinetsmedewerkers waren wel aanwezig. Net als MLSO-voorzitter Boudewijn Vlegels, een vertegenwoordiger van de gemeente Beveren, bewoners van Doel en sympathisanten.

Private initiatieven

Doel 2020 is tevreden dat er bij de verschillende betrokken overheden finaal toch geluisterd is naar de argumenten van de vzw. Voor het actiecomité laat het Orteliusproject zien wat private initiatieven kunnen realiseren als ze op een minimum aan medewerking en goodwill kunnen rekenen van de betrokken overheden. Het maakt ook duidelijk hoe initiatieven in het Scheldorp voor de toekomst een meerwaarde kunnen betekenen voor de ruime regio. Doel 2020 hoopt dat hiermee de ommekeer écht is ingezet. De bewonersvereniging dringt er op aan dat de Vlaamse overheid, de MLSO en de gemeente Beveren in de toekomst hun volle steun verlenen aan andere privé-initiatieven die een meerwaarde kunnen betekenen voor het historische dorp of het talrijke aanwezige bouwkundig erfgoed. Als er vandaag iets is bewezen, dan wel dat er op dit vlak véél, érg veel, mogelijk is in Doel.



Persmededeling Erfgoedgemeenschap Doel & Polder, 15 november 2021

Heemschut – de grootste erfgoedvereniging van Nederland - draagt dorp Doel voor als meest bedreigd erfgoed van Europa

Afgelopen weekeinde heeft de Nederlandse Erfgoedvereniging Bond Heemschut het Vlaamse dorp Doel voorgedragen als meest bedreigd erfgoed in het '7 Most Endangered Programme' van Europa Nostra. Dat een Nederlands lid van Europa Nostra een plek nomineert in Vlaanderen is ongezien. Voor Vlaanderen is dat niets minder dan een blaam.

Het '7 most endagered programme' van Europa Nostra en de Bond Heemschut

Het 7 Most Endangered-programma werd in januari 2013 gelanceerd door Europa Nostra met het European Investment Bank Institute als oprichtende partner en de Development Bank van de Raad van Europa als geassocieerde partner. Het identificeert bedreigde monumenten en locaties in Europa en mobiliseert publieke en private partners om een ​​levensvatbare toekomst voor die locaties te vinden. De Bond Heemschut bestaat sinds 1911 en zet zich met zijn ruim 5000 leden in voor de bescherming van waardevolle objecten en gebieden.



't Eylandt den Doel

De nominatie geldt het zogenaamde 't Eylandt den Doel en omvat zowel het dorp als de omliggende polders. Het is een eeuwenoud erfgoedlandschap dat vanaf de jaren zeventig wordt bedreigd door de steeds uitbreidende haven.

Volgens Heemschut is het zeventiende eeuwse landschapspatroon van dorp en polder een van de eerste manifestaties van het rasterpatroon, een ontwerp uit de Lage Landen dat zelfs New York bereikte. De Beemster in Noord-Holland is onder meer hiervoor uitgeroepen tot werelderfgoed. Nergens blijkt de ontwikkeling van het landschap van de Lage Landen nog beter te zien dan in Doel. Het bijna ongerept oerlandschap van het Verdronken Land van Saeftinghe ligt naast een polderlandschap met middeleeuwse, zeventiende-eeuwse, achttiende-eeuwse en moderne elementen, dat op zijn beurt grenst aan een hightech, eenentwintigste-eeuws havenlandschap. In het dorp staat één van de enige stenen molens op een zeedijk in de Lage Landen. De dijkensequentie van Doel is uniek: nergens ter wereld liggen dijken uit zoveel eeuwen zo dicht bij elkaar, van de zestiende-eeuwse Zoetenberm tot de eenentwintigste-eeuwse Sigmadijk. Historische boerderijen, schuren en landarbeidershuisjes en een zeventiende-eeuws huis van plaisance tonen de ontwikkeling van het polderkapitalisme in de zeventiende eeuw.

De Vlaamse overheid verwierf voorbije decennia een groot deel van de gronden en de gebouwen in Doel en de omliggende polders om ze vrij te geven voor de uitbreidingsplannen van de Antwerpse haven. Een strategie van actieve ontvolking volgde. De leegstand maakte de gebouwen – waarvan een honderdtal met erfgoedwaarde - vatbaar voor verval, plundering en uiteindelijk sloop.

Opnieuw woongebied maar nog altijd bedreigd

Het dorp is na een jarenlange juridische strijd van de bewoners, landbouwers en het actiecomité Doel 2020 opnieuw officieel woongebied 'met historische, culturele en esthetische waarde'. Dat is zo al sedert 2017. In 2018 liet de Vlaamse Regering weten dat aan Doel niet meer geraakt wordt. Maar drie jaar later laat de Vlaamse overheid, die eigenaar is van de meeste van de historische panden nog steeds geen bewoning toe. Er wordt ook niets gedaan om het waardevolle erfgoed te beschermen. Daardoor vervallen de gebouwen steeds verder. Ondertussen worden in de omliggende polders zogenaamde natuurcompensaties gerealiseerd waardoor grote delen van het bijzondere zeventiende-eeuwse polderlandschap dreigen te verdwijnen door afgravingen en herinrichting van het landschap.

Doel is nog altijd een unieke plek, een plek met een rijke geschiedenis, met tal van potenties voor de lokale gemeenschap, de haven en de vele belangstellenden uit binnen- en buitenland die er dagelijks op bezoek komen. De Erfgoedgemeenschap Doel & Polder pleit er al sedert haar bestaan in 2006 voor dat Doel met de omliggende polders de waardering krijgt die het verdient. Dat de EGD&P daarvoor nu de steun krijgt van de grootste erfgoedvereniging in Nederland zegt veel. Doel 2020 pleit ervoor dat de Vlaamse Regering eindelijk de rechtssituatie in het dorp erkent (woongebied met historische, culturele en esthetische waarde) en definitief het geweer van schouder verandert.



Persmededeling EGD&P, 23 september 2021

Bezwaren bij restauratieproject Hof ter Walle

De Erfgoedgemeenschap Doel & Polder heeft bij de bevoegde administratie ernstige bezwaren geuit bij de plannen voor de restauratie van Hof ter Walle. De Erfgoedgemeenschap dringt al jaren aan op een restauratie van de beschermde hoeve uit de 18 de eeuw die al 10 jaar staat te vervallen maar de huidige plannen die op tafel liggen doen volgens de vereniging ernstig afbreuk aan de historische waarde van de site.

De historische hoeve met bijgebouwen te Oud Arenberg 73 in Kieldrecht was meer dan tien jaar geleden de inzet tussen actievoerders, gesteund door erfgoedverenigingen enerzijds en de Vlaamse overheid anderzijds. Bij de Vlaamse natuuradministratie was men van mening dat de hoeve met haar monumentale schuur een negatieve impact had op het nabijgelegen natuurcompensatiegebied Putten-West. Er werd een sloopaanvraag ingediend en er werd ook twee keer een begin gemaakt met de sloop. Iets wat herhaaldelijk tot harde confrontaties leidde met actievoerders en tussenkomst van politie. De beroering die dit teweeg bracht zorgde ervoor dat de toenmalige minister van Erfgoed, Geert Bourgeois (N-VA) Hof ter Walle uiteindelijk beschermde als monument. Maar instandhoudingswerken (de dakbedekking was reeds weggenomen) bleven uit en in 2012 stortte de monumentale 18 de eeuwse schuur in. Sindsdien gebeurde er niets meer en zakte Hof ter Walle steeds verder weg.

In die zin is de aankondiging van de restauratie goed nieuws. Maar de waardering en het respect voor deze voor de streek unieke site komt in de plannen niet tot uiting.

De plannen betreffen niet alleen een restauratie van de site maar vooral een herinrichting in functie van gebruik door de Administratie Natuur & Bos (ANB) die overigens te kennen geeft dat de huidige site niet voldoet aan haar behoeften. Om daaraan te verhelpen wil men voorafgaand een nieuw volume bouwen op de historische site die moet dienen als opslagplaats voor voertuigen, aanhangwagens en materiaal. Bovendien wil met het woonhuis opdelen om er een kantoor met vergaderruimte en kleedkamers in onder te brengen. Bepaalde belangrijke elementen – zoals de centrale kassei en mestvaalt op de binnenkoer- die de site haar betekenis geven worden gewoonweg genegeerd. In functie van de zware machines die er moeten kunnen op- en afrijden wil men er zelfs een naadloze niet- waterdoorlatende betonvloer gieten.

Het is duidelijk dat niet ernstig is nagedacht over de eigenlijke restauratie van de oorspronkelijke site. Voor de site werden geen alternatieven onderzocht en het werd niet afgetoetst met de lokale erfgoedwerkers. Het is een keuze die louter en alleen in functie staat van het onderbrengen van het ANB-wagenpark. Dat een van de meest unieke sites in de regio louter dienst zal doen voor het onderbrengen van zware machines en kantoorruimte valt moeilijk te begrijpen. Te meer daar er in de buurt verschillende moderne schuren en hangars leeg staan die perfect beantwoorden aan de behoefte tot stalling van grote machines.



De EGD&P vraagt dat prioriteit wordt gegeven aan restauratie van het door verwaarlozing en nalatigheid deels ingestorte en onderkomen beschermde monument en dat wordt afgezien van het bijbouwen van nieuwe volumes of een opdeling van het historische woonhuis. Tot slot drukken we de wens uit dat er met betrekking tot het andere rurale erfgoed in de onmiddellijke omgeving een plan van aanpak komt. Samen met Hof ter Walle vormen deze gebouwen binnen het polderlandschap een uniek geheel zoals het nog zelden bestaat in Vlaanderen. Hopelijk heeft de geschiedenis van Hof ter Walle dat voldoende aangetoond.



Persmededeling Doel 2020, 8 september 2021

Doel 2020 opgetogen met beslissing bufferdijk

Unieke kans voor ceo Jacques Vandermeiren en Havenbestuur

Doel 2020 reageert positief op het ontwerp van het 11 km lange bufferlint dat de polderdorpen in de toekomst moet afschermen van de hinder afkomstig uit de Waaslandhaven. Het actiecomité vraagt al jaren om een harde grens. Het maakte ook mee deel uit van het akkoord dat in 2018 werd gesloten met de toen bevoegde Vlaamse minister Ben Weyts.

Het actiecomité Doel 2020 pleit er al jaren voor dat de buffer in Doel (24 meter hoog) - die de geluids- en lichthinder effectief buffert - zou doorgetrokken worden tot in Verrebroek. Dat dat dringend nodig is bewijzen recente geluidsmetingen van de bewonersvereninging 'Polderdorpen leefbaar'. In grote delen van Kieldrecht waren er afgelopen maanden nog amper 'normale nachten'. De wettelijke norm van 35 dBA maximum per nacht in woongebied wordt er systematisch overschreden. En dat is uitsluitend te wijten aan geluidsoverlast afkomstig uit de haven. Met de aanleg van het bufferlint is dus grote urgentie gemoeid. In feite had hij er al jaren moeten liggen. Vooraléér de bewoners geconfronteerd werden met overlast en slapeloze nachten.

Dat de verantwoordelijke overheden bij de voorstelling van het ontwerp voor de buffer sterk inzetten op de recreatieve mogelijkheden en een landschapsheuvel "met bijzondere mogelijkheden voor recreatie" klinkt prettig. Maar de verwijzing naar de bevraging in deze is weinig ernstig. Het betreft namelijk een vrijblijvende (online) bevraging bij diegenen die deelnamen aan de 'bufferroute'-fietstocht (kleurwedstrijd voor de kinderen inbegrepen). Niets tegen de leukerige sfeer hierbij. Maar voor de bewoners in de omgeving van de Waaslandhaven is de absolute prioriteit de leefbaarheid van hun onmiddellijke omgeving. Dàt is al te lang verwaarloosd door alle betrokken instanties. En dat is waar nu de focus moet liggen.

In die zin is het goed nieuws dat de aanleg van de bufferdijk ter hoogte van Verrebroek werd losgekoppeld van de havenuitbreidingsplannen en de werken voor de verhoging van de buffer mogelijk al kunnen starten in 2022. Doel 2020 dringt er op aan dat dat ook voor de rest van het 11 kilometer lange bufferlint gebeurt. Er is geen enkele reden om de aanleg voor de buffer die er al jaren geleden moest liggen nog langer uit te stellen. Of langer gekoppeld te houden aan de ECA-plannen voor de havenuitbreiding. De toenemende overlast uit de Waaslandhaven is de bevestiging van deze urgentie.

De ceo van de Haven van Antwerpen, Jacques Vandermeiren, noemde bij zijn aantreden 'goed nabuurschap' een van zijn prioriteiten. Met de versnelde aanleg van dit bufferlint heeft hij de kans om zijn geloofwaardigheid te herwinnen én te bewijzen dat die uitspraak meer was/is dan een loze belofte.



Persmededeling Doel 2020, 10 juni 2021

Nooddecreet voor nieuw dok op Linkeroever?

Vandaag verscheen in de regiokrant 'De Wase Koerier' een analyse mbt de stappen van de Vlaamse Regering ivm de havenuitbreidingsplannen op Linkeroever. Daaruit blijkt vooral dat er géén enkele lijn (meer) zit in de handelswijze van de Vlaamse Regering. Terwijl de nieuw bevoegde minister Matthias Diependaele (N-VA) en de MP Jan Jambon (N-VA) spreken van intensieve onderhandelingen met de bewoners, landbouwersverenigingen en de actiecomités van de polderdorpen geeft Zuhal Demir (N-VA) aan Lydia Peeters (Open VLD) opdracht om het scenario van een nooddecreet(!) uit te werken. Ondertussen wachten de bewoners en de actiegroepen al meer dan twee jaar op een hervatting van de gesprekken.

Einde mei raakte bekend dat de auditeur van de Raad van State de vernietiging adviseert van het ganse plan voor Extra-containercapaciteit op Linkeroever. Direct daarna kregen de leden van de WG Toekomstvisie Doel te horen dat de vergadering voor dezelfde avond opgeschort werd en er voorlopig ook geen vergaderingen meer komen. Dat is intussen de tweede keer dat dit gebeurt. En dat terwijl de meeste leden van de WG op geen enkele manier betrokken zijn bij de procedures voor de Raad van State. Anderzijds gaan alle andere werkgroepen - ook de meest gecontesteerde, die over nieuwe natuur - mbt ECA gewoon door. En dat is het dan. Van 'intensief overleg' valt vooralsnog niets te merken. Om het allemaal nog wat geloofwaardiger te maken liet de minister van Omgeving, Zuhal Demir (N-VA) afgelopen zaterdag in een kranteninterview met GVA weten dat ze aan haar collega Lydia Peeters (Open VLD) heeft gevraagd "het scenario van een nooddecreet te onderzoeken, iets vergelijkbaar als voor het Deurganckdok." Waarschijnlijk geheel toevallig verscheen in de havenkrant Flows afgelopen weekeinde ook "een verrassend alternatief" van "een betrokkene die zich niet wenst bekend te maken" en die de huidige ECA-alternatieven "te klein" vindt. Het betreft een ronduit fantasistisch project dat het vroegere – door de Raad van State afgevoerde – Saeftingheproject nog eens presenteert in een ander kleedje. Dat de havenkrant Flows hiermee net nu uitpakt lijkt veelzeggend. In 'de Wase Koerier' vraagt men zich luidop af of het Antwerps Havenbedrijf en de reders hun dok zoals het tot stand kwam in de complex project-procedure nog wel willen? Het zou gelijk verklaren waarom NIETS werd / wordt gedaan met het princiepsakkoord van 2018. De vernietiging door de Raad van State is dan gelijk mooi meegenomen en een goed argument om een nieuw nooddecreet door te duwen "aangezien de Complex Project procedure toch niet werkt".

In het kader van de Complex Project procedure hebben Doel 2020 e.a. drie jaar actief deelgenomen aan tientallen vergaderingen en actorenbijeenkomsten. Wij hebben in onze vrije tijd duizenden pagina's aan onderzoeknota's doorploegd en becommentarieerd. We hebben tal van persoonlijke gesprekken gevoerd met de mensen uit de adminstratie, politici en actoren in de regio. Dat heeft uiteindelijk in juni 2018 geleid tot een akkoord dat een basis bood voor een duurzaam vergelijk. Bewoners, actiegroepen én landbouwers waren bereid mee te gaan in een project waar we op géén enkele manier zelf vragende partij in waren of zijn. Dat kon enkel in ruil voor garanties op vlak van leefbaarheid, aanleg buffers voor de polderdorpen, beperkt ruimtebeslag en behoud van landbouwgronden. Het is de Vlaamse Regering die vervolgens woordbreuk heeft gepleegd. Tot op de dag van vandaag is er nog altijd niets dat er op wijst dat de Vlaamse Regering geïnteresseerd is in een duurzaam vergelijk met de mensen uit de polderdorpen en de ruimere regio. Eerder integendeel.

Sinds 2018 is er amper iets veranderd op het terrein. Alle vragen worden systematisch afgewezen of op de lange baan geschoven. Er worden zelfs bewoonde woningen opnieuw toegemaakt en er wordt weer gesloopt. Dat is niet meer de status-quo dat voor het akkoord van 2018 was afgesproken tussen actiegroepen en overheden. Dat zijn toestanden uit de loopgravenoorlog van tien jaar geleden. Toestanden waarvan we hadden gehoopt dat deze achter ons lagen. Ondertussen blijft de leefbaarheid van de omgeving, zeker in Doel maar ook in de polder, onder druk staan vanwege de aanhoudende leegstand en het blokkeren van nieuwe initiatieven.

Misschien is het nuttig er nog eens aan te herinneren dat exact 20 jaar geleden het nooddecreet voor het Deurganckdok in de steigers werd gezet. Toen heette het dat dit niet – nooit – meer voor herhaling vatbaar was. Het heeft er echter alle schijn van dat de Vlaamse regering die verjaardag wil vieren met een nieuw nooddecreet voor hun havenplannen. Of dat voor de Antwerpse Haven meer garanties biedt dan een onderhandeld - en een breed gedragen - akkoord valt nog te bezien.



Persmededeling Doel 2020, 28 mei 2021

Werkgroep Doel weer opgeschort

Vlaamse Regering start nieuwe onderhandelingen op voor ECA

Donderdagmiddag 27 mei kregen de leden van de WG Toekomstvisie Doel te horen dat de vergadering voor dezelfde avond opgeschort werd en er voorlopig ook geen vergaderingen meer komen. En dat "naar aanleiding van het negatief auditoraatsverslag dat verschenen is in een van de procedures die bij de Raad van State zijn ingesteld tegen het voorkeursbesluit" Minister-president Jambon en minister Diependaele stellen in de plaats een aangepaste manier van werken voor waarbij wordt ingezet op intensief bilateraal overleg met alle betrokken stakeholders. Het vroegere afdelingshoofd van Maritieme Toegang en de voormalige leider van de taskforce ECA, Freddy Aerts, zal daarin (opnieuw) een bepalende rol spelen.

Paniek

Reden voor de ommezwaai in de aanpak is het verslag van de auditeur bij de Raad van State. Dat heette aanvankelijk "slechts een verslag" maar heeft intussen geleid tot regelrechte paniek bij sommige betrokkenen. Annick de Ridder (N-VA) had het afgelopen woensdag in het Vlaams Parlement over "een catastrofe" en – met een opmerkelijke zin voor overdrijving – "dat daar 150.000 jobs van afhangen." Vlaams Belang spreekt ondertussen zelfs al van 200.000 jobs... Bij ons weten werken er in de Antwerpse Haven 60.000 mensen en is geen van die jobs in gevaar door het al of niet bouwen van een stuk extra-containerkade.

De Antwerpse (en Vlaamse) paniekreacties verbazen. Iedereen die een beetje vertrouwd is met de historiek van de Antwerpse haven op Linkeroever wist dat dit er zat aan te komen. Diegenen die nu stellen dat het decreet complexe projecten niet werkt en moet hervormd worden omdat er na al die inspraak toch nog partijen zijn die naar de Raad van State zijn gegaan weten zéér goed dat die uitleg niet klopt en ze de hudige situatie volledig aan zichzelf hebben te danken.

Verantwoordelijkheid Vlaamse Regering

Doel 2020 e.a. hebben drie jaar actief deelgenomen aan tientallen vergaderingen en actorenbijeenkomsten. Wij hebben in onze vrije tijd duizenden pagina's aan onderzoeknota's doorploegd en becommentarieerd. We hebben tal van persoonlijke gesprekken gevoerd met de mensen uit de adminstratie, politici en actoren in de regio. Dat heeft uiteindelijk in juni 2018 geleid tot een akkoord dat een basis bood voor een duurzaam vergelijk. Bewoners, actiegroepen én landbouwers waren bereid mee te gaan in een project waar we op géén enkele manier zelf vragende partij in waren of zijn. Dat kon enkel in ruil voor garanties op vlak van leefbaarheid, aanleg buffers voor de polderdorpen, beperkt ruimtebeslag en behoud van landbouwgronden. Het is de Vlaamse Regering die vervolgens woordbreuk heeft gepleegd. Niet de actiegroepen, de landbouwers of de bewoners. Het is de Vlaamse Regering die vervolgens elke vraag tot verdere dialoog afblokte. Niet de actiegroepen, de landbouwers of de bewoners. Ondanks onze herhaalde vraag én de waarschuwingen voor het scenario dat nu dreigt kwam er voorbije twee jaar géén enkele ernstige reactie van de VR. Of van Annick De Ridder...

Toekomststudie

Enkele maanden geleden werd de Toekomststudie voor Doel die eerder was opgeschort opnieuw gelanceerd. Eind juni van dit jaar(!) moest de studie voltooid zijn. Daartoe moest vanaf nu wekelijks vergaderd worden. Met dezelfde mensen die eerder ook al in het kader van het complex project vele uren van hun vrije tijd hebben opgeofferd. Zonder ook maar enige garantie over wat er met de resultaten van de studie zou gebeuren. Zonder dat er voorbije maanden ook maar iets veranderde op het terrein. En intussen is de studie weer opgeschort en start men dus bilaterale gesprekken om de klagers bij de Raad van State alsnog te overtuigen hun procedure weer in trekken. Nochtans had de Vlaamse Regering eerder laten weten dat ECA en de toekomststudie los stonden van elkaar. Het lijkt ook niet echt logisch. De Polder Land van Waas en de Landbouwgemeenschap Wase Polder die naar de Raad van State gestapt zijn zitten niet in de WG Doel. Omgekeerd zijn de meeste actoren in de WG Doel NIET betrokken bij de procedure voor de Raad van State. Daarmee geeft de VR de indruk dat ze de studie andermaal wil gebruiken als een soort van pasmunt. Ze heeft daar géén enkel argument voor. Doel staat ten gevolge van eerdere uitspraken door de Raad van State op de kaart als "woongebied met bijzondere esthetische, historische en culturele" waarde. Daar kan zelfs ECA niet omheen. Hoog tijd dus dat de Vlaamse Regering ophoudt met allerhande kunstgrepen en na jaren van schuldige verwaarlozing de rechtstoestand in Doel erkent en herstelt.

Betrouwbaar?

Met de mogelijke vernietiging van het ECA-project in het vooruitzicht worden nu – hals over kop – nieuwe gesprekken gestart terwijl men ondertussen bijna drie jaar tijd én zo goed als alle vertrouwen verspeeld heeft. Op zo een moment met de vinger naar de bewoners, landbouwers en actiegroepen wijzen is het fatsoen ver voorbij. Wij blijven openstaan voor gesprek maar het is wel aan de Vlaamse Regering om te bewijzen dat ze (deze keer) een betrouwbare gesprekspartner is en effectief een oplossing wil.



Persmededeling Doel 2020, 16 mei 2021

Gemeente wil voortbestaan Ouden Doel verzekeren maar 'vergeet' andere gehuchten en de rest van de polder

Met een een Gemeentelijk Ruimtelijk Uitvoeringsplan waarbij de bestemming havenuitbreidingsgebied wordt gewijzigd in woongebied wil de gemeente Beveren voor meer juridische zekerheid zorgen voor het gehucht Ouden Doel. Inhoudelijk bevat het plan sterke punten. Maar vreemd genoeg wordt in alle talen gezwegen over de rest van de regio. Dat was ooit anders.

Afgelopen week vond voor de gemeenteraadsleden in Beveren een bijzondere commissie plaats met het oog op een Gemeentelijk Ruimtelijk Uitvoeringsplan waarbij men voor het gehucht Ouden Doel de bestemming wil wijzingen naar woongebied. Positief is dat daarbij wordt ingezet op een (beperkte) versterking van de functie wonen, men oog heeft voor de beperkte draagkracht als het gaat om toerisme en er (eindelijk) aandacht komt voor het aanwezige bouwkundige erfgoed.

Maar dat Beveren enkel spreekt over de gehuchten Prosperpolder en Ouden Doel en terzelfdertijd in alle talen zwijgt over de andere gehuchten is moeilijk te begrijpen. Prosperpolder en Ouden Doel staan in het kader van de havenuitbreidingsplannen al lang niet meer ter discussie. Het Antwerps Havenbestuur en de Vlaamse overheid hebben zich bovendien in 2018 akkoord verklaard met nog slechts een beperkte havenuitbreiding én de aanleg van een hoge bufferdijk tussen de haven en het resterende poldergebied. Dat omvat niet alleen Ouden Doel en Prosperpolder maar ook de gehuchten Rapenburg, Saftingen, Westlangeweg, De Putten in Oud Arenberg en uitgestrekte landbouwgebieden. Door die - op zijn minst - naast het plan voor Ouden Doel, niet expliciet te vermelden geeft het gemeentebestuur de indruk dat het zich niet langer meer bekommerd voor het behoud van de rest van haar grondgebieden/of zich niet meer verzet tegen de aanleg van nog meer natuurcompensatie ten koste van landbouw en historische bewoning.

De gemeente Beveren verzette zich vanaf 2012 resoluut tegen de verdwijning van de gehuchten. Het college schaarde zich achter de standpunten van het actiecomité RODS (Rapenburg – Ouden Doel – Saftingen) en liep zelfs mee in de betoging voor het behoud van de gehuchten, àl de gehuchten. In 2015-2016 werd het GRUP en het Saeftinghedokplan vernietigd door de Raad van State. Kort daarna kwamen er plannen voor een meer beperkte havenontwikkeling. Die plannen worden momenteel verder uitgewerkt. Zowel Doel als de gehuchten vallen daar volledig buiten.

Dat uitgerekend op zo een moment met geen woord gesproken wordt over de andere gehuchten is moeilijk te begrijpen. Volgens het college is Ouden Doel "het hoogst haalbare". Dat getuigt dan toch wel van érg weinig ambitie. Het gaat bovendien regelrecht in tegen wat Beveren jarenlang verkondigd heeft. Én het speelt volledig in de kaart van het Antwerps Havenbestuur of al te voortvarende administraties die het poldergebied liefst ontvolkt zien ten voordele van nog méér kunstmatig aangelegde natuurgebieden.

Ondanks het bijstellen van de havenuitbreidingsplannen hebben de polderdorpen nog altijd nood aan een gemeentebestuur dat hen voluit verdedigt. En dat voldoende assertief is tov de aanspraken door de Antwerpse haven en bepaalde administraties. De bewonersvereniging Doel 2020 dringt er samen met bewoners en landbouwers op aan dat het gemeentebestuur van Beveren zijn engagement uit 2012 herneemt en handhaaft en dat het blijft opkomen voor àlle gehuchten, voor de landbouw en voor het karakter van de streek.



Open brief Doel 2020, 14 september 2020

Doel, een (blijvende) schande voor Vlaanderen

Door Jan Creve, naar aanleiding van de Erfgoeddag

Begin 2019 maakte de havenmeester van Doel bij de Vlaamse Waterweg melding van een belangrijke verzakking aan de kaaimuur van het historische haventje. Meer dan anderhalf jaar later krijgt de man nog altijd geen gehoor en dreigt de kaaimuur van Doel in te storten. De gebeurtenis is niet alleen symptomatisch voor het dossier-Doel, dat momenteel weer in een juridisch moeras dreigt te verzanden, maar evenzeer voor de aanpak – of beter: het gebrek aan aanpak – van het alom aanwezig en waardevol bouwkundig erfgoed in Doel en de onmiddellijke omgeving.

Opgedroogde dialoog

In de zomer van 2018 leek het er nochtans op dat er een definitief einde was gekomen aan de onverkwikkelijke loopgravenoorlog rond Doel. De Vlaamse regering zag na de zoveelste juridische nederlaag definitief af van het Saeftinghedok. Bevoegd minister Ben Weyts (N-VA) liet weten dat over het voortbestaan van Doel niet langer gediscussieerd zou worden. Het behoud van de gehuchten en het poldergebied werd gegarandeerd. Bewoners en actiecomités verklaarden zich vervolgens bereid om binnen de procedure mee na te denken over een ­(beperkte) uitbreiding van de Antwerpse haven.

Dat leidde begin dit jaar tot een ­definitieve goedkeuring van het voorkeursbesluit over de extra containercapaciteit voor de haven van Antwerpen. Maar wat Doel betrof, krabbelden het Antwerpse havenbestuur en de Vlaamse administratie terug. Van de beloofde leefbaarheidsmaatregelen kwam zo goed als niets in huis. De dialoog droogde op. En in mei van dit jaar werd ook de studie die scenario's moet uitwerken voor de toekomst van het Scheldedorp zonder verdere uitleg opgeschort.

Daardoor ontstaat heel wat wrevel in de regio. Wat is er nu mis met een dorp waar weer allerlei interessante initiatieven opborrelen? Waar mensen een tweede leven willen geven aan een van de vele leegstaande panden? Of het aanwezige bouwkundig erfgoed willen herwaarderen? De concentratie aan bouwkundig erfgoed in het kleine Doel is trouwens niet min.

Tegen de vlakte

In Doel gingen tot 2010 heel wat waardevolle gebouwen tegen de vlakte. Vaak leek het of de mooiste en belangrijkste gebouwen het eerst werden geviseerd, terwijl de krotten bleven staan. De historische Havenweg in het centrum van het dorp werd in 2008 in twee dagen tijd weggebulldozerd. Daarna volgden een na een de statige dokterswoningen, het Camermanhuis, het oude tramstation, hotel Europa en hotel Jagersrust. Ook in het wijde poldergebied rond Doel werd er gesloopt. Ronduit tragisch is het lot van Hof ter Walle. Verschillende pogingen om de omwalde hoeve te slopen werden verhinderd door actievoerders en de site kreeg in 2010 definitief bescherming als monument. Maar de 18de-eeuwse schuur, waarvan het dak al was weggehaald, behoefde dringende instandhoudingswerken. Twee jaar later stortte de schuur in omdat er in al die tijd niets was gedaan. Acht jaar na die instorting ligt de schuur van het beschermd monument Hof ter Walle er nog altijd bij als een ruïne.

En toch is er ondanks al die zichtbare schade nog opmerkelijk veel bewaard gebleven. In het dorp zitten onder de dikke laag graffiti heel wat waardevolle gevels van burgershuizen uit zowat alle stijlperiodes van de 19de en de vroege 20ste eeuw. Er is het getijdenhaventje met de nog altijd actieve botenvereniging 'De Noord', een kerk met een immer aanwezige kosteres en een authentiek kerkhof eromheen. Er is het vroeg 17de-eeuwse Hooghuis, een laatste (bewoonde) dokterswoning uit de 19de eeuw, het klooster, de oude jongensschool.

Uniek karakter

Sinds 2015 staat Doel weer op de kaart als 'woongebied met culturele, historische en/of esthetische waarde.' Ondanks de zichtbare schade heeft het Scheldedorp een merkwaardig uniek karakter weten te bewaren. Dat is niet anders voor het ruime poldergebied rond Doel. Je vindt er schilderachtige gehuchten, dijksequenties die vijf eeuwen overspannen en de laatste oude polderhoeven. Hoe bijzonder dit alles is, werd al in 2013 uitgebreid gedocumenteerd in een door de overheid bekostigde 'rurale erfgoedstudie'. Maar er gebeurt niets mee. Ondanks de zekerheid dat al dit waardevolle erfgoed bewaard kan worden voor de komende generaties, staat het merendeel verder weg te zakken. Dat staat in schril contrast met de stralende initiatieven in het vlakbij gelegen 'Grenspark Groot-Saeftinghe'. Reusachtige torens overal in de polders, enorme uitzichtheuvels te midden van de nieuw aangelegde natuurgebieden, strakke vormgeving en alles stevig gesubsidieerd met Europees geld. Maar werkelijk investeren in de geschiedenis van de streek? Niets daarvan. Straks staat de polder volgebouwd met torens met als uitzicht een grote ruïne.

Gisteren vond in Vlaanderen de jaarlijkse Open Monumentendag plaats. Dat is elk jaar een dag waarop de Vlaamse overheid tegenover het publiek graag uitpakt met de zorg en de aandacht die ze besteedt aan het bouwkundig erfgoed in Vlaanderen. Doel is daar nog altijd niet bij. Dat valt met de opportuniteiten die het dorp en de regio bieden te begrijpen noch te verdedigen.



Persmededeling Doel 2020, 27 mei 2020

Rechtsgang Raad van State tegen ECA was/is onvermijdelijk

Vandaag werd bekend gemaakt dat er bij de Raad van State al twee verzoeken tot vernietiging van het voorkeursbesluit extra containercapaciteit voor de Haven van Antwerpen zijn ingediend. Die van de Polder Land van Waas en de Erfgoedgemeenschap Doel & Polder. Ook de onafhankelijke Landbouwgemeenschap Wase Polder stapt naar de Raad van State. De kerkfabriek van Doel sluit zich daarbij aan. Bij de Vlaamse overheid drukt men zijn verbazing uit over de rechtsgang maar de ontwikkelingen van de laatste maanden maakten een rechtsgang zo goed als onvermijdelijk.

In 2016 vernietigde de Raad van State de plannen voor de havenuitbreiding en het Saeftinghedok, kort nadien ook de plannen voor de grootschalige natuurcompensaties. In het vervolg daarvan werd de procedure Complex Project opgestart en werden gesprekken opgestart tussen Doel 2020, de Vlaamse overheid en het Antwerps Havenbedrijf. In juni 2018 leidde dat tot een soort voorakkoord tussen bevoegd minister Ben Weyts en Doel 2020. De actie- en bewonersgroep Doel 2020 verklaarde zich bereid om verder mee te werken aan een alternatief binnen de ECA-procedure dat de toekomst van Doel vrijwaart "echter alleen wanneer minimaal wordt voldaan aan afgesproken principes, allen geformuleerd in het licht van de leefbaarheid van Doel en de omliggende polders." Die minimale principes vormden de basis waarop Doel 2020, de actiecomités, de lokale boeren bereid waren om – weliswaar met lange tanden – verder mee te werken aan een echt vergelijk.

Momenteel blijven veel van die afgesproken minimale principes onuitgevoerd. En er is ook geen zicht op uitvoering. (Zie in de bijlage met rood aangeduid). Meer nog, bepaalde actoren en figuren maken om de haverklap duidelijk dat wonen in Doel voor hen sowieso niet kan. Ondertussen werd – in tegenstelling met de afgesproken principes Prosperpolder-Zuid toch aangeduid als natuurcompensatiegebied. De megabuffer die de polderdorpen moet beschermen wordt amper verhoogd. Het waardevolle bouwkundig erfgoed staat twee jaar na het akkoord verder weg te zakken. Het moet niet verbazen dat in die context het project in zijn huidige vorm gecontesteerd wordt.

Ondertussen werkt het studiebureau Omgeving weliswaar aan een toekomstplan voor Doel. Maar over wat met die studie wel of niet zal gebeuren is geen enkele garantie. Het werk van het studiebureau en de begeleidende werkgroep Doel zou ook in volle onafhankelijkheid plaatsvinden maar de voor vandaag geplande vergadering werd gisteren plots afgeblazen omdat "op de vergadering van 18 mei van de 'politieke taskforce' een aantal vragen rezen." Daarmee lijken we voor wat de gehanteerde werkwijze betreft, weer helemaal naar af. Het feit dat er sinds de machtswissel in het Antwerps Havenbedrijf géén enkel rechtstreeks gesprek meer plaatsvond tussen de actiecomités en Havenbestuur heeft de zaak evenmin vooruit geholpen.

Doel 2020 blijft ervan overtuigd dat voor de havenontwikkeling een oplossing - gedragen door alle actoren - mogelijk blijft. Dat veronderstelt dat afgesproken principes worden onderkend én nagekomen. Dat er opnieuw wordt aangeknoopt bij de open communicatie zoals die aanvankelijk werd gehanteerd binnen het Complex Project. En dat wordt ingezet op een onderhandelde oplossing waarbij àlle actoren zich constructief opstellen en zoeken naar oplossingen.



Reportage

Gehavend

Martijn Veerman

Mooie reportage met Odfried, Kevin en Liese in de hoofdrollen.



Persmededeling Doel 2020, 17 mei 2019

Doel blijft en dat is definitief

Huidige situatie met actief Deurganckdok bewijst dat ook toekomstige situatie leefbaar kan zijn

Naar verwachting keurde de VR vandaag een verdere uitbreiding goed voor de Haven van Antwerpen. Met het plan 9-bis komt er geen Saeftinghedok maar wordt het Deurganckdok uitgebreid met een soort van appendixdok. Doel, de gehuchten en het ruime poldergebied worden gevrijwaard. In plaats van de voorziene 1000 ha wordt nu 100 ha ingenomen.

Doel 2020 ziet met het plan geen reden tot euforie, daarvoor is het te veel een compromis. Anderzijds kan de historische betekenis van dit moment moeilijk ontkend worden. 20 jaar verzet hebben er toe geleid dat er weer over de toekomst wordt gesproken van Doel en de polder. Daarmee komt er ook finaal een einde aan het wanbeleid, de aanhoudende druk op bewoners, de afbraken, de bewuste verwaarlozing en verloedering.

Over de toekomst van Doel wordt momenteel nog nagedacht en gesproken binnen een "Werkgroep Doel" waar zowel het Havenbedrijf, diverse overheden en actiecomités deel van uitmaken. Voor Doel 2020 is het duidelijk dat er in Doel weer zal gewoond worden. Wat dat concreet moet betekenen of wat daar de omvang van moet zijn? Dat kan voor het actiecomité best langzaam aan groeien, 'bottom-up' en niet met grootschalige plannen opgelegd van bovenuit. Bij toekomstscenario's moet bovendien het historische en kleinschalige karakter van Doel optimaal gerespecteerd. Doel 2020 is van mening dat de kennis die gedurende drie jaar werd opgebouwd door de faculteit architectuur van de KULeuven en het project Doelland een belangrijke meerwaarde kunnen zijn voor de toekomst van het dorp en de streek.

Van het plan 9-bis liggen de contouren nu vast. Nooit eerder was een consensus rond de havenuitbreiding zo dichtbij. Anderzijds moet het duidelijk zijn dat wij na de gebeurtenissen en anomalieën van voorbije 20 jaar geen genoegen kunnen nemen met halfslachtige maatregelen. In Doel moet kunnen gewoond worden. Huizen en panden moeten opnieuw ter beschikking komen van geïnteresseerden. In de polders moeten de lokale landbouwers hun activiteiten kunnen verderzetten. En voor de ruime omgeving moeten sluitende garanties komen inzake leefbaarheid. Ook op vlak van mobiliteit.

Doel 2020 wil tevens een andere aanpak inzake natuur. Die moet niet alleen de toets met de Europese regelgeving doorstaan maar moet ook rekening houden met blijvend landbouwgebruik en het bestaande historische landschap.

Aan de doemdenkers die stellen dat wonen in Doel niet zou kunnen omwille van de te verwachten overlast wil Doel 2020 nog het volgende kwijt: Het Deurganckdok ligt even ver van het dorp als het nieuwe appendixdok komt te liggen. Het Deurganckdok functioneert al bijna 15 jaar zonder noemenswaardige overlast voor het dorp. Als de VR en het Havenbedrijf hun engagementen nakomen staat niets een goed nabuurschap in de weg. En is er geen enkele reden om zich zorgen te maken over een bewoond dorp in wat op de kaart staat als woongebied.



Persmededeling Doel 2020, 4 januari 2019

Hoe ver kan de Antwerpse Haven nog groeien?

Aanhoudende groei containertrafiek maakt nauwe samenwerking met Zeebrugge onvermijdelijk

Hoever kan de Antwerpse Haven nog groeien? Aanhoudende groei containertrafiek maakt nauwe samenwerking met Zeebrugge onvermijdelijk

Met een ingeloste verwachting van 5% groei komt de Haven van Antwerpen dit jaar uit op een nieuw record. Dat is mede te danken aan de toename van containertrafiek die aangroeit tot 11 miljoen TEU. Volgens de Antwerpse Havenautoriteiten dreigt daarmee op korte termijn een capaciteitstekort. De cijfers maken vooral duidelijk dat de containergroei in de Antwerpse Haven finaal op haar grenzen botst. Zonder innovatie en creatieve oplossingen is het op korte termijn afgelopen met de groei.

Momenteel beschikt de Haven over een capaciteit van om en bij de 15 miljoen TEU. Optimalisatie van behandelingsmethodes kunnen die capaciteit ongetwijfeld nog een stuk oprekken. Met de plannen van het alternatief 9 bis zal de Haven door inbreidingsplannen en een soort van appendixdok opzij van het Deurganckdok 7 miljoen TEU extra kunnen behandelen. Maar is die maximalisatie in de huidige omstandigheden nog realistisch?

Volgens minister Ben Weyts mag die nieuwe uitbreiding geen vrachtwagen extra op de weg brengen. Dat lijkt logische beslissing gezien de regio nu al kreunt onder het vrachtwagengeweld. Maar of de Vlaamse Overheid de omslag naar binnenvaart en spoor effectief kan maken is een groot vraagteken. In totaliteit is een kwart van het vrachtverkeer op de Ring rond Antwerpen havengerelateerd en dat neemt door de toename van de containertrafiek alleen maar toe. Maatregelen zoals het 's nachts openhouden van de containerterminals blijken geen groot succes omdat de rest van de keten het in deze laat afweten. Ook de capaciteit van de binnenvaart heeft haar beperkingen waarbij de huidige sluizen echte bottlenecks vormen. Verder moet nog duidelijk worden wat de gevolgen van het Haventracé (de verschuiving van het doorgaand vrachtverkeer van de Antwerpse ring naar de R2 en Liefkenshoektunnel) zullen betekenen voor de afwikkeling van het havenverkeer in de regio.

Een verdere opschaling van containertrafiek botst hoe langer, hoe meer op grenzen in de ruime regio. Verdere groei is onmogelijk zonder sluitende garanties inzake mobiliteit en leefbaarheid. Veel lijkt er op dat vlak niet meer mogelijk. Heel wat bewoners in Beveren en het Waasland zitten al op hun tandvlees. Ook bedrijven ondervinden steedfs meer hinder van de mobilteitsproblemen.

Dat lijkt men ook in Antwerpen te begrijpen. Dat er sedert enkele maanden (eindelijk) op een andere manier gesproken wordt over samenwerking met Zeebrugge is in deze zin goed nieuws. Dat laatste staat zelfs zwart op wit in het nieuwe bestuursakkoord van de stad Antwerpen. Een meer intense samenwerking met Zeebrugge op vlak van containertrafiek zou er voor kunnen zorgen dat de vraag om steeds meer ruimte in Antwerpen afneemt en de containerkades in Zeebrugge effectief gebruikt worden. Het vervoer van containers tussen Antwerpen en Zeebrugge zou perfect kunnen gebeuren door de inzet van feederschepen. Dat heeft het voordeel dat kwetsbare megaschepen zoals die worden ingezet door MSC, de grootste rederij van Antwerpen, niet telkens de Schelde moeten opvaren.

Als het toenemend capaciteitsprobleem er voor kan zorgen dat Zeebrugge en Antwerpen eindelijk op een efficiênte manier met elkaar gaan samenwerken betekent dat 'winst' voor iédereen. Niet in het minst om dat dan de toenemende druk op de reeds zwaar belaste Antwerps-Wase regio deels kan afgeleid worden.